De circulaire economie
Geplaatst op donderdag 29 mei 2025 Leestijd: 2 minuten

De transitie naar een circulaire economie is in volle gang. Overheden, bedrijven en burgers worden aangemoedigd om producten, materialen en grondstoffen zoveel mogelijk opnieuw te gebruiken. Dit biedt niet alleen kansen voor ondernemers, maar brengt ook complexe juridische vraagstukken met zich mee. In deze blog zetten we de belangrijkste ontwikkelingen en aandachtspunten op een rij.
De rijksoverheid heeft hiervoor het Rijksbrede programma Circulaire Economie 'Nederland circulair in 2050 opgesteld. Daarnaast werkt Europa via het actieplan 'Maak de cirkel rond' aan een gesloten grondstoffenkringloop. De jaarlijkse rapportages van onder meer het PBL geven inzicht in de voortgang van deze transitie.
In de praktijk leidt dit vaak tot discussie. Is een restproduct direct afval, of kan het als grondstof voor een ander product worden ingezet? Overheden en bedrijven botsen hier regelmatig over. Voor recyclingbedrijven betekent dit dat zij moeten voldoen aan strenge milieuregels en afvalbeheervoorschriften.
Ook ondernemers die innovatieve circulaire diensten of producten aanbieden, lopen tegen regelgeving aan. Denk aan de vraag of herbruikbare materialen wel als grondstof mogen worden beschouwd, en hoe aansprakelijkheid en verantwoordelijkheid juridisch zijn geregeld.
Voor bedrijven biedt de circulaire economie kansen op het gebied van kostenbesparing, verduurzaming en nieuwe verdienmodellen. Tegelijkertijd vraagt het om aanpassing van processen en naleving van milieuwetgeving. Overheden krijgen te maken met vergunningverlening, toezicht en handhaving binnen een veranderend juridisch kader.
Dit vraagt om actuele kennis van milieuregelgeving en het afvalstoffenrecht. In veel gevallen is specialistisch juridisch advies onmisbaar om geschillen te voorkomen of op te lossen.
Heb je als ondernemer te maken met vraagstukken rondom afvalstoffen, recycling of circulaire bedrijfsmodellen? Neem dan contact op via het contactformulier en wij helpen jou bij het vinden van de juiste jurist of advocaat.
Wat is een circulaire economie?
In een circulaire economie bestaat vrijwel geen afval. Grondstoffen behouden hun waarde en worden steeds opnieuw ingezet. Dit is anders dan in het huidige lineaire systeem, waarin producten na gebruik worden vernietigd. De ambitie is dat Nederland in 2050 volledig circulair is. Dat betekent: minder gebruik van primaire grondstoffen, langer gebruik van producten en het benutten van afval als nieuwe grondstof.De rijksoverheid heeft hiervoor het Rijksbrede programma Circulaire Economie 'Nederland circulair in 2050 opgesteld. Daarnaast werkt Europa via het actieplan 'Maak de cirkel rond' aan een gesloten grondstoffenkringloop. De jaarlijkse rapportages van onder meer het PBL geven inzicht in de voortgang van deze transitie.
Transitie
Grondstoffen zijn schaars. Hun winning en gebruik veroorzaken broeikasgassen en kosten veel energie. Om klimaatdoelen te halen en de beschikbaarheid van materialen te waarborgen, is een omslag naar een circulair systeem noodzakelijk. Zo draagt de circulaire economie bij aan het verminderen van CO2-uitstoot en het beperken van grondstoffenverbruik.Juridische uitdagingen
De overgang naar een circulaire economie heeft grote juridische consequenties, vooral binnen het afvalstoffenrecht. Dit rechtsgebied is complex, met veel nationale en Europese regelgeving. Daarnaast speelt de definitie van het begrip 'afvalstof' een belangrijke rol. Volgens de wet is iets een afvalstof zodra de houder zich ervan ontdoet, wil ontdoen of moet ontdoen.In de praktijk leidt dit vaak tot discussie. Is een restproduct direct afval, of kan het als grondstof voor een ander product worden ingezet? Overheden en bedrijven botsen hier regelmatig over. Voor recyclingbedrijven betekent dit dat zij moeten voldoen aan strenge milieuregels en afvalbeheervoorschriften.
Ook ondernemers die innovatieve circulaire diensten of producten aanbieden, lopen tegen regelgeving aan. Denk aan de vraag of herbruikbare materialen wel als grondstof mogen worden beschouwd, en hoe aansprakelijkheid en verantwoordelijkheid juridisch zijn geregeld.
Voor bedrijven biedt de circulaire economie kansen op het gebied van kostenbesparing, verduurzaming en nieuwe verdienmodellen. Tegelijkertijd vraagt het om aanpassing van processen en naleving van milieuwetgeving. Overheden krijgen te maken met vergunningverlening, toezicht en handhaving binnen een veranderend juridisch kader.
Dit vraagt om actuele kennis van milieuregelgeving en het afvalstoffenrecht. In veel gevallen is specialistisch juridisch advies onmisbaar om geschillen te voorkomen of op te lossen.
Heb je als ondernemer te maken met vraagstukken rondom afvalstoffen, recycling of circulaire bedrijfsmodellen? Neem dan contact op via het contactformulier en wij helpen jou bij het vinden van de juiste jurist of advocaat.